DIETA  WĄTROBOWA

I. Ogólne zasady diety

Sposób żywienia zależy od rodzaju i stanu choroby, a także od stopnia wydolności wątroby. W chorobach wątroby w okresie jej wydolności zaleca się dietę bogatą w białko. Natomiast w chorobach przebiegających z niewydol­nością tego narządu obowiązuje ograniczenie białka /20-30 g/ a w stanach bardzo ciężkich nawet przejściowe wykluczenie białka /dieta kiełkowa/. Jeżeli równocześnie występuje zaburzenie w krą­żeniu, ogranicza się sód, a zwiększa podawanie potasu.

PRZEWLEKŁE   AKTYWNE   ZAPALENIE  WĄTROBY:

1. Zasada diety:

Stosuje się dietę bogatą w białko i węglowodany z ograniczeniem tłuszczu i błonnika.

Białko podaje się w ilości od 1,5 do 2 g na l kg masy ciała na dobę. Tłuszcze podaje się w ilościach od 0,5 do l g na l kg masy ciała na dobę. Stosuje się tłuszcze łatwo strawne jak: masło, oliwa, olej słonecznikowy. Węglowodany podaje się w ilości uzupełniającej zapotrzebowanie. Dieta powinna zawierać odpowiednią ilość witamin, składników mine­ralnych.

Z diety należy wyłączyć pokarmy ciężkostrawne i wzdymające oraz ostre przyprawy i używki.

Nie podaje się cebuli i czosnku. Ogranicza się pokarmy zawierające większe ilości kwasu szczawianowego  jak: szpinak, szczaw, rabarbar. Posiłki podaje się często, natomiast w mniejszych objętościach około 5 razy dziennie. Potrawy podaje się ciepłe.

2. Sposób przyrządzania potraw

Stosuje się potrawy gotowane w wodzie i na parze, pieczone w per­gaminie i duszone bez tłuszczu. Zabrania się podawania potraw smażonych. Zupy podprawia się zawiesinami. Zabrania się używania zasmażek i śmietany.

Zwiększa się również w diecie ilość mleka, które podaje się w postaci odtłuszczonej.

Dzienna racja pokarmowa poszczególnych produktów spożywczych w gramach

1 produkty zbożowe 250g
2 mleko 800g
3 twaróg 150-200g
4 jaja (białko) 3 szt
5 mięso, ryby, wędliny 150g
6 masło 10g
7 inne tłuszcze 10g
8 ziemniaki 250-300g
9 warzywa i owoce bogate w witaminę C 200g
10 warzywa bogate w karoteny 150g
11 inne warzywa i owoce 300g
12 strączkowe suche  
13 cukier i słodycze  70-80g

PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS

Śniadanie I

Manna na mleku, pieczywo pszenne z masłem, twaróg z pomidorami, miód, napój z owoców dzikiej róży

Śniadanie II

Galaretka z ryby, bułka, jabłko w sosie waniliowym

Obiad

Zupa jarzynowa z lanym ciastem, pulpety z cielęciny, marchewka gotowana, ziemniaki puree, kompot przetarty

Podwieczorek

Koktajl mleczno-warzywno-owocowy, biszkopty

Kolacja

Pierogi leniwe, herbata z cytryną

PRODUKTY DOZWOLONE I ZABRONIONE

Rodzaj

produktu

 

Nazwa produktu

 

dozwolone

 

zabronione

pieczywo , mąka

jasne, czerstwe, pszenne pszenna, pytlowa, ziemniaczana kukurydziana, owsiana

 

razowe, świeże, żytnie razowa, żytnia

 

makaron

kasze

 

makaron „nitki" manna, pszenna, kukurydziana, krakowska, płatki owsiane, ryż, jęczmienna, tapioka, sogo

 

grube makarony jaglana, gryczana, gruba

 

mleko

 

w większych ilościach mleko zbierane świeże lub mleko odtłuszczone w proszku, młody kefir i kwaśne mleko lekko podgrzane

 

mleko tłuste i zbyt kwaśne przetwory mleka

 

sery

 

chude twarogowe

 

dojrzewające, tłuste, topione, kwaśne

 

jaja

 

białka i ewentualnie w niewielkich ilościach żółtka

 

żółtko

 

mięso

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

chude gatunki mięsa i podrobów: cielęcina, wołowina, konina, kura, kurcze, gołąb, królik, ozorki, płucka, serca, móżdżek, ewentualnie wątroba, flaczki cielęce

 

tłuste gatunki: wieprzowina, baranina, gęś, kaczka, dziczyzna, flaki

 

ryby

 

chude: dorsz, sandacz, szczupak, lin, karaś, leszcz, flądra

 

tłuse, marynowane, śledź, węgorz, łosoś, sardynki, konserwy

 

wędliny

 

chude, szynka, polędwica, ewentualnie parówki

 

tłuste, pikantne kiełbasy, pasztetowe

 

masło

śmietana

 

w ograniczonych ilościach świeże i na surowo w bardzo ograniczonych ilościach, śmietanka

 

topione, solone, nieświeże śmietana

 

inne tłuszcze

 

w ograniczonych ilościach świeża oliwa lub olej słonecznikowy, sojowy

 

smalec, słonina, olej, boczek, ceres, oma

 

ziemniaki

 

gotowane w postaci puree

 

gotowane i podawane w całości, pieczone, smażone

 

warzywa i owoce obfitujące w witaminę C

 

pomidory, owoce jagodowe, cytrusowe, owoce dzikiej róży

 

kapusty, kalafiory

 

warzywa bogate w karoten

 

marchew, dynia, koperek, sałata inspektowa, w ogranicz, ilościach, szpinak

 

fasolka szparagowa, szpinak

 

inne warzywa i owoce

 

seler, pietruszka, czarna rzodkiew, w ogranicz, ilościach buraki i rabarbar, jabłka, śliwki, wiśnie, winogrona, morele, brzoskwinie, owoce suszone bez małych pestek

 

kalarepa, brukiew, rzodkiewka, ogórki, cebula, czosnek, pory, czereśnie, gruszki

 

strączkowe suche

 

 

wszystkie gatunki

 

cukier i słodycze używki

 

cukier, miód, marmolada, dżemy bez pestek, syropy, owoce na cukrze herbata, kakao w ograniczonych ilościach

 

słodycz, zawierająca tłuszcz i używki

kawa naturalna, napoje alkoholowe, czekolada

 

 

PRODUKTY DOZWOLONE I ZABRONIONE

Rodzaj

produktu

 

                                                             Nazwa produktu

 

dozwolone

 

zabronione

 

napoje

 

słaba herbata, herbata z mlekiem, kawa zbożowa z mlekiem, mleko zbierane, soki warzywne i owocowe

 

mocna herbata, kawa prawdziwa napoje gazowane oraz wszelkie zimne płyny, napoje alkoholowe

 

pieczywo

 

chleb pszenny, bułki, pieczywo półcukiemicze, sucharki, biszkopty, chleb lecytynowy

 

graham, chleb żytni

 

dodatki do pieczywa

 

niewielka ilość masła, marmolada, dżem bez pestek, miód, chudy twaróg, mięso gotowane, polędwica, szynka, ewentualnie parówki  ograniczonych ilościach

 

sery dojrzewające, topione, tłuste, kwaśne, pozostałe wędliny, konserwy, dżemy z pestkami

 

zupy

 

warzywne i owocowe przecierane, krupniki, mleczne zupy podprawione zawiesinami, łagodne

 

na tłustych rosołach, grzybowe, zasmażane, warzywne nie przecierane

 

dodatki do zup

 

grzanki, bułka, kasza, lane ciasto, kluski

biszkoptowe, makaron nitki, ziemniaki puree

 

grube makarony, łazanki, kluski, kładzione, francuskie, groszek ptysiowy

 

potrawy z mięsa

 

mięso gotowane, pulpety, pieczeń w pergaminie, potrawki

 

mięsa smażone, pieczone w zwykły sposób

 

potrawy półmięsne

 

budynie z mięsa, kasz, warzyw i drobnego makaronu

 

zapiekanki

 

potrawy z drobiu

 

drób gotowany, pieczony w pergaminie, budynie, potrawki

 

smażone, pieczone w zwykły sposób

 

potrawy z ryb

 

ryby z wody, pulpety, budynie

 

ryby smażone, panierowane

 

potrawy z warzyw

 

warzywa gotowane, przetarte, podprawione zawiesinami lub oproszone mąką, soki surowe lub gotowane

 

surówki, warzywa gotowane nie rozdrobnione

 

potrawy z mąki

 

ciasta zarabiane w misce, lane ciasto, kluski biszkoptowe, pierogi leniwe oraz zarabiane na stolnicy: makaron nitki

 

ciasta zarabiane na stolnicy, smażone, kluski kładzione, francuskie, naleśniki, krokiety

 

sosy

 

warzywne, owocowe, mleczne podprawiane zawiesinami

 

tłuste, zasmażane na tłustych rosołach, pikantne